Theo dữ liệu do Vinachem (Tập đoàn Hoá chất Việt Nam) tổng hợp và công bố, thị trường phân bón thế giới từ đầu năm đến giữa năm 2026 liên tục biến động theo chiều hướng tăng, trong khi tình hình nhập khẩu của Việt Nam tính đến hết tháng 5/2026 lại cho thấy xu hướng chủ động đa dạng hóa nguồn cung.
Ảnh minh họa: hạt phân bón (Nguồn: Kashif Shah/Pexels)
Giá phân bón thế giới neo cao trong quý II/2026 do căng thẳng tại Trung Đông
Từ tháng 5 đến đầu tháng 6/2026, thị trường phân bón toàn cầu tiếp tục biến động mạnh do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông ảnh hưởng tới eo biển Hormuz, tuyến vận tải trung chuyển khoảng 20 đến 25% năng lượng toàn cầu và 25 đến 30% lượng khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của thế giới. Do khu vực Trung Đông chiếm khoảng 35 đến 40% lượng urê xuất khẩu toàn cầu, những gián đoạn này đã nhanh chóng đẩy giá phân bón lên mặt bằng mới. Trong tháng 5/2026, giá urê quốc tế tăng bình quân khoảng 50%. Tại Hoa Kỳ, giá urê tăng 45% so với cùng kỳ năm trước, Anhydrous tăng 37%, UAN28 tăng 29%, còn DAP và MAP tăng khoảng 15%. Giá lưu huỳnh, nguyên liệu quan trọng để sản xuất DAP, cũng tăng từ 2 đến 2,5 lần so với trước.
Trong nước, nguồn cung ổn định nhưng giá bán tăng mạnh
Nguồn cung phân bón trong nước vẫn được đánh giá cơ bản ổn định nhờ năng lực sản xuất nội địa, tuy nhiên giá bán đã tăng đáng kể theo đà thế giới. Từ tháng 3/2026, giá nhiều chủng loại phân bón trong nước đã tăng khoảng 40 đến 50% so với đầu năm. DAP là mặt hàng tăng mạnh nhất, với giá DAP Hàn Quốc lên khoảng 1,13 triệu đồng mỗi bao, còn DAP Trung Quốc tăng khoảng 11% so với cùng kỳ. Giá urê Phú Mỹ đạt khoảng 553.100 đồng mỗi bao. Trước áp lực này, một số nhà máy DAP đã nâng công suất vượt thiết kế, từ khoảng 60.000 tấn lên hơn 100.000 tấn trong quý I/2026 nhằm bảo đảm nguồn cung cho thị trường.
Ảnh minh họa: cảng container, vận chuyển phân bón nhập khẩu (Nguồn: Wolfgang Weiser/Pexels)
Việt Nam đẩy mạnh đa dạng hóa nguồn nhập khẩu
Cũng theo Vinachem, dẫn số liệu Cục Hải quan, trong 5 tháng đầu năm 2026, tổng lượng phân bón nhập khẩu của Việt Nam giảm so với cùng kỳ 2025 tại nhiều thị trường chủ lực. Trung Quốc vẫn là nhà cung cấp lớn nhất, chiếm hơn 43% tổng lượng, dù giảm 14% so với cùng kỳ. Nga giảm mạnh hơn 40%, trong khi Canada tăng vọt 46,8% nhờ nhu cầu phân kali trong nước tăng. Nhập khẩu từ EU và ASEAN cũng giảm đáng kể, cho thấy xu hướng dịch chuyển nguồn cung sang châu Á và Bắc Mỹ.
Tác động đến thị trường trong nước
Giá phân bón tăng trong khi nhiều mặt hàng nông sản chưa tăng tương ứng đang tạo áp lực chi phí lớn cho người sản xuất. Một số nông dân đã phải điều chỉnh kế hoạch canh tác hoặc giảm lượng phân bón sử dụng để giảm rủi ro. Việc chủ động đa dạng hóa nguồn cung, cùng năng lực sản xuất nội địa tương đối ổn định, được kỳ vọng giúp giảm bớt tác động từ biến động giá phân bón toàn cầu trong thời gian tới.
Nguồn: Tổng hợp và biên tập từ Vinachem (Tập đoàn Hoá chất Việt Nam), dẫn nguồn Tạp chí Doanh nghiệp và Đầu tư và Cục Hải quan Việt Nam. Xem bài viết gốc: Giá phân bón tăng mạnh, thị trường trong nước chịu áp lực từ biến động toàn cầu và Nhập khẩu phân bón hạ nhiệt, tự chủ nguồn cung trong nước và xu hướng đa dạng hóa thị trường.